عصرایران- تیامین یا ویتامین B1 یکی از ویتامین های ضروری برای تولید انرژی و عملکرد طبیعی سیستم عصبی است. پژوهش ها همچنین احتمال داده اند که این ویتامین در برخی اختلالات مرتبط با دیابت، از جمله افزایش دفع آلبومین از طریق ادرار، نقش داشته باشد. با این حال، هنوز نمی توان مصرف مکمل تیامین را روشی اثبات شده برای پیشگیری از بیماری کلیوی یا جلوگیری از نارسایی کلیه دانست.
بیماری کلیوی مرتبط با دیابت معمولا به تدریج پیشرفت می کند و ممکن است در مراحل اولیه بدون علامت باشد. کنترل قند خون و فشار خون و انجام آزمایش های دوره ای برای بررسی عملکرد کلیه، از اقدامات مهم برای کاهش خطر آسیب کلیوی هستند.
تیامین چه تاثیری بر کلیه ها دارد؟
تیامین که با نام ویتامین B1 نیز شناخته می شود، در فرایندهای متابولیک بدن نقش دارد و به سلول ها کمک می کند از مواد غذایی انرژی تولید کنند. کمبود این ویتامین می تواند عملکرد طبیعی دستگاه عصبی، قلب و سایر بخش های بدن را مختل کند.
وجه پژوهشگران به ارتباط تیامین و سلامت کلیه تا حدی از مطالعات مربوط به افراد مبتلا به دیابت نوع 2 ناشی شده است. در این افراد، افزایش دفع آلبومین از طریق ادرار می تواند نشانه ای از آسیب کلیوی باشد؛ هرچند این یافته به تنهایی برای تشخیص بیماری کافی نیست.
نتایج یک مطالعه درباره تیامین و دفع آلبومین
در یک مطالعه کوچک که در سال 2009 در مجله دیابتولوژیا منتشر شد، 40 فرد مبتلا به دیابت نوع 2 و افزایش دفع آلبومین ادرار به دو گروه تقسیم شدند. یک گروه به مدت سه ماه روزانه 300 میلی گرم تیامین دریافت کرد و گروه دیگر دارونما مصرف کرد.
در پایان مطالعه، دفع آلبومین در گروه دریافت کننده تیامین کاهش یافت و تفاوتی آماری میان دو گروه مشاهده شد. پژوهشگران این نتیجه را امیدوارکننده دانستند، اما تاکید کردند که برای تعیین جایگاه این مکمل در درمان بیماری کلیوی به تحقیقات بیشتری نیاز است.
این مطالعه کوچک بود و کاهش آلبومین ادرار به تنهایی ثابت نمی کند که مصرف تیامین از افت عملکرد کلیه، نیاز به دیالیز یا سایر پیامدهای جدی بیماری جلوگیری می کند. بنابراین، نتایج آن را نمی توان به همه افراد مبتلا به دیابت یا افراد سالم تعمیم داد.
آیا مصرف مکمل ویتامین B1 برای محافظت از کلیه ضروری است؟
خیر. شواهد فعلی، مصرف دوزهای بالای تیامین را برای پیشگیری عمومی از بیماری کلیوی توصیه نمی کنند. راهکارهای پذیرفته شده برای محافظت از کلیه در افراد مبتلا به دیابت شامل کنترل مناسب قند خون و فشار خون، بررسی منظم آلبومین ادرار و عملکرد کلیه و استفاده از داروهای محافظت کننده از کلیه در صورت نیاز است.
نیاز روزانه تیامین برای بیشتر بزرگسالان بسیار کمتر از دوز 300 میلی گرم استفاده شده در مطالعه یادشده است. برای تامین این ویتامین، در اغلب موارد می توان از یک رژیم غذایی متنوع استفاده کرد. مصرف مکمل با دوز بالا، به ویژه در افراد مبتلا به بیماری کلیوی یا کسانی که داروهای متعدد مصرف می کنند، باید با نظر پزشک انجام شود.
کدام مواد غذایی تیامین دارند؟
تیامین در طیف متنوعی از مواد غذایی وجود دارد. غلات کامل و غنی شده، حبوبات، گوشت خوک، برخی ماهی ها، مغزها و دانه ها از منابع این ویتامین هستند. نان و غلات غنی شده نیز می توانند به تامین نیاز روزانه کمک کنند.
مقدار تیامین مواد غذایی به نوع ماده غذایی و روش آماده سازی آن بستگی دارد. از آنجا که این ویتامین محلول در آب است، بخشی از آن ممکن است هنگام پخت و دور ریختن آب غذا از دست برود.
داشتن رژیم غذایی متنوع برای تامین ویتامین های ضروری مفید است، اما مصرف مواد غذایی سرشار از تیامین یا مکمل های آن جایگزین درمان دیابت و مراقبت پزشکی از کلیه ها نمی شود.
چگونه از کلیه ها در برابر دیابت محافظت کنیم؟
کنترل قند خون و فشار خون، فعالیت بدنی منظم، پرهیز از سیگار و مصرف داروهای تجویز شده طبق دستور پزشک از اقدامات مهم برای حفظ سلامت کلیه ها هستند. در افراد مبتلا به دیابت، آزمایش خون برای برآورد عملکرد کلیه و آزمایش ادرار برای سنجش نسبت آلبومین به کراتینین، به تشخیص زودهنگام آسیب کلیوی کمک می کنند.
برخی داروها، از جمله مهارکننده های سیستم رنین ـ آنژیوتانسین و داروهای گروه مهارکننده SGLT2، در بیماران واجد شرایط می توانند خطر پیشرفت بیماری کلیوی را کاهش دهند. انتخاب درمان به وضعیت کلیه، فشار خون، قند خون و سایر شرایط پزشکی بستگی دارد.
هشدار پزشکی: مکمل تیامین را برای پیشگیری یا درمان بیماری کلیوی، بدون مشورت با پزشک در دوزهای بالا مصرف نکنید. افراد مبتلا به دیابت باید حتی در صورت نداشتن علائم، آزمایش های دوره ای عملکرد کلیه و آلبومین ادرار را انجام دهند و درمان های تجویز شده را ادامه دهند.