معدن۲۴: چه نهادی مسیر سرمایهگذاری، تقسیم سود و توسعه شرکتهای بزرگ معدنی را تعیین میکند؟ پاسخ به این پرسش همیشه از روی فهرست سهامداران مشخص نیست. مرکز پژوهشهای مجلس در گزارش «شناسایی ذینفعان نهایی و تحلیل نظام تصمیمگیری در زنجیره صنایع معدنی کشور» به بررسی شبکههای مالکیتی پرداخته که تشخیص صاحب نفوذ اصلی در شرکتها را دشوار میکنند.
نوشته چه کسی پشت تصمیمهای کلان صنایع معدنی است؟ اولین بار در معدن ۲۴. پدیدار شد.
معدن۲۴: چه نهادی مسیر سرمایهگذاری، تقسیم سود و توسعه شرکتهای بزرگ معدنی را تعیین میکند؟ پاسخ به این پرسش همیشه از روی فهرست سهامداران مشخص نیست. مرکز پژوهشهای مجلس در گزارش «شناسایی ذینفعان نهایی و تحلیل نظام تصمیمگیری در زنجیره صنایع معدنی کشور» به بررسی شبکههای مالکیتی پرداخته که تشخیص صاحب نفوذ اصلی در شرکتها را دشوار میکنند.
این پژوهش ۱۰۰ شرکت بورسی را در زنجیرههای آهن و فولاد، سیمان، مس، آلومینیوم، سرب و روی، زغالسنگ و سرمایهگذاریهای معدنی بررسی کرده است. دامنه زمانی مطالعه از ابتدای سال ۱۳۹۰ تا زمان تهیه گزارش را در بر میگیرد. در این مجموعه، ۳۹ شرکت سیمانی و حدود ۳۰ شرکت در زنجیره آهن و فولاد قرار دارند. مبنای تحلیل نیز تنها درصد سهام نیست؛ ارتباط میان شرکتها و ترکیب هیاتمدیره هم در شناسایی مالکان نهایی نقش دارد.
بررسی زنجیرههای سهامداری به شناسایی ۱۳ شرکت واسطهای منجر شده که بیش از دو بار در ساختار مالکیت شرکتهای مختلف تکرار شدهاند. شرکتهای سرمایهگذاری استانی سهام عدالت با ۳۳ مورد تکرار، شامل ۱۵ مورد در آهن و فولاد و ۱۸ مورد در سیمان، بیشترین حضور را دارند. گزارش همچنین مالکان نهایی را در هشت گروه نهادی دستهبندی میکند. یافته محوری این است که سهم بیشتر لزوماً به معنای نفوذ مدیریتی بیشتر نیست؛ برای مثال، در یک شرکت بزرگ فولادی، با وجود سهم ۱۸.۹ درصدی سهام عدالت در برابر ۱۶.۷ درصد ایمیدرو، نقش مدیریتی ایمیدرو باعث شده سهم نفوذ آن در محاسبات گزارش به ۲۴ درصد برسد.
گزارش در بخش دیگری، سیاست تقسیم سود را از منظر میزان پرداخت نقدی و بازگشت منابع به شرکت بررسی میکند. تقسیم کمتر از ۳۰ درصد سود قابلتقسیم، حداقلی؛ بین ۳۰ تا ۶۰ درصد، متوسط و بالاتر از ۶۰ درصد، حداکثری تعریف شده است. در شاخص بازگشت منابع نیز نسبت کمتر از ۱۰ درصد به معنای خروج پایدار نقد، نسبت ۱۰ تا ۳۰ درصد نشانه وضعیت منعطف و بیشتر از ۳۰ درصد بیانگر وضعیت ناپایدار است. ترکیب این دو شاخص با الگوی مالکیت، امکان مقایسه رفتار مالی شرکتها و ارتباط آن با نحوه کنترل بنگاه را فراهم میکند.
گزارش در کنار ارائه این یافتهها، بر ضرورت شفافیت بیشتر در ساختار مالکیت و تقویت نظام گزارشگری مالی و حاکمیت شرکتی تاکید دارد. بررسی مستقل شرکتهای غیربورسی نیز میتواند به تکمیل تصویر مالکیت و نفوذ در صنایع معدنی کمک کند.
نوشته چه کسی پشت تصمیمهای کلان صنایع معدنی است؟ اولین بار در معدن ۲۴. پدیدار شد.
